01 februari 2012
Uitstootplafond voor glastuinbouw omlaag
De glastuinbouwsector heeft met de Nederlandse overheid afspraken gemaakt over een verlaging van de CO2-uitstoot. In de periode 2013 tot en met 2020 moet de jaarlijkse uitstoot met ruim 20% dalen tot maximaal 6,2 Megaton in 2020, zo hebben LTO Nederland, LTO Glaskracht Nederland, Productschap Tuinbouw en de ministeries van Infrastructuur en Milieu (I&M), Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (EL&I) en Financiën afgesproken.
Het stellen van een jaarlijkse CO2-limiet is het sluitstuk van de ontwikkeling van het CO2-sectorsysteem glastuinbouw, een overeenkomst tussen de glastuinbouwsector en de Nederlandse overheid. Dit systeem is er op gericht om in de glastuinbouw, buiten het ETS emissiehandelssysteem om, een fikse CO2-besparing te bewerkstelligen.
Volgens energie- en CO2-specialist Rob van der Valk van LTO Noord Glaskracht is het uitgangspunt van het sectorsysteem dat op basis van historische gegevens de emissieruimte voor de gehele sector wordt berekend, en ook voor elk individueel bedrijf. Wie boven zijn emissieruimte uitkomt, moet betalen; wie er onder blijft, krijgt geld toe aan het eind van het jaar. Tuinders die veel aan CO2-besparing gedaan hebben, bijvoorbeeld door geothermie te benutten, krijgen als emissieruimte het gemiddelde van hun teelt toebedeeld, dus zij zullen ver onder hun emissieruimte blijven en flink voordeel hebben van het systeem. De betalingen worden binnen het systeem verrekend. "Voor het sectorsysteem als geheel, hopen we dus onder aan de streep op nul uit te komen", zegt Van der Valk. Gebeurt dat niet, dan moet een verrekening plaatsvinden met de overheid: het kan de overheid in theorie dus zowel geld opleveren als kosten.
Het sectorsysteem treedt vanaf 2013 volledig in werking. Met de overheid zijn nu alle afspraken over het systeem vastgelegd in een convenant, dat volgens Van der Valk inmiddels ondertekend is. Wel moeten de technische details nog uitgewerkt worden en er moet een datasysteem gebouwd worden. Het Productschap Tuinbouw (PT) is verantwoordelijk voor de uitvoering. Tot 2013 draait er al een versimpelde versie van het vereveningssysteem, waarbij het gasverbruik van glastuinders gebruikt wordt om te berekenen hoeveel CO2 er waarschijnlijk wordt uitgestoten. Dat dit geen erg betrouwbare methode is, is niet erg, omdat er in deze jaren nog geen verrekening plaats zal vinden.
Op dit moment nemen grote glastuinbouwbedrijven ook nog deel aan het Europese emissiehandelssysteem EU ETS, maar kleine glastuinders niet. Omdat vanaf 2013 betaald moet worden voor de uitstootrechten, wil de sector er eigenlijk helemaal niet meer aan deelnemen om een level playing field te houden. Bedrijven met installaties die opgeteld groter zijn 20 MWth doen verplicht mee aan het emissiehandelssysteem. In Nederland gaat het om zo'n 100 bedrijven. Die krijgen met betaalde uitstootrechten een extra kostenpost, die kleinere glastuinbouwbedrijven niet hebben.
Volgens Van der Valk "wordt hard gewerkt" aan een manier om de glastuinbouw uit ETS te krijgen, onder meer door een 'opt-out-regeling' voor 70 van de 100 tuinders die aan ETS meedoen. De ministeries van I&M en EL&I kunnen bedrijven voordragen bij de Europese Commissie voor zo'n opt-out-regeling als ze niet meer dan 25 MW aan vermogen hebben, en de twee ministeries zijn dat ook van plan. "Maar het is te vroeg om te voorspellen of het gaat lukken om de sector als geheel uit het ETS-systeem te krijgen", denkt Van der Valk. "Het is een uitdaging."
Wel wordt in het sectorsysteem rekening gehouden met het feit dat sommige bedrijven meedraaien in het emissiehandelssyteem van de EU en andere niet, zegt Van der Valk. "De emissies van de bedrijven die deelnemen aan ETS, worden in mindering gebracht op de totale emissieruimte voor de glastuinbouw." Op die manier wordt de uitstoot van de ETS-tuinders niet dubbel in rekening gebracht.